Medewerkingsplicht bij terugkeer treedt in werking

Publicatiedatum

Auteur

Nicole de Moor

Deel dit artikel

Vandaag werd de wet op het aanklampend terugkeerbeleid gepubliceerd in het Staatsblad. Wie het land moet verlaten, is voortaan verplicht om mee te werken aan terugkeer. Dat gaat bijvoorbeeld over meewerken aan terugkeerbegeleiding, aan identificatie, de nodige stappen zetten om de noodzakelijke reisdocumenten te verkrijgen, meewerken aan de organisatie van de reis, aan de noodzakelijke medische onderzoeken en aan het overmaken van medische attesten en certificaten.

De nieuwe medewerkingsplicht staat vermeld op bevelen om het grondgebied te verlaten. Wie een bevel krijgt, zal ook zijn contactgegevens en effectieve verblijfplaats moeten doorgeven. De voorkeur gaat altijd uit naar vrijwillige terugkeer, maar wanneer iemand weigert om mee te werken zal sneller worden overgegaan naar een gedwongen aanpak.

Nicole de Moor: “Wie niet in ons land mag blijven, moet terugkeren. Alleen zo heb je een consequent migratiebeleid. Mensen die het land moeten verlaten zijn nu wettelijk verplicht om mee te werken aan hun terugkeer. We voorzien daarbij de nodige begeleiding om mensen te helpen om effectief die stap te zetten. Maar als mensen zich blijven verzetten, dan is het duidelijk dat ze gedwongen moeten terugkeren.”

De basis voor het aanklampend terugkeerbeleid werd de voorbije jaren al gelegd met de uitbouw van een netwerk van 53 terugkeerloketten waar ICAM-begeleiders mensen die het land moeten verlaten opvolgen. Zij bekijken met de persoon in kwestie de mogelijkheden, vaak is dat vrijwillige terugkeer, soms zijn er nog andere verblijfsmogelijkheden in ons land.

Het aanklampend terugkeerbeleid verankert verder een aantal preventieve en minder dwingende maatregelen die kunnen opgelegd worden om terugkeer vlot te laten verlopen.

·         Preventieve maatregelen kunnen tijdens de termijn die de persoon krijgt om het grondgebied te verlaten worden opgelegd om elk risico op onderduiken te vermijden: zo kan een meldingsplicht bij de ICAM-begeleider, DVZ of politie worden opgelegd, of kunnen reisdocumenten in bewaring worden gehouden wanneer in het kader van de terugkeer een vlucht geboekt is, om te verzekeren dat de persoon deze vlucht zal kunnen nemen.

·         Minder dwingende maatregelen worden door DVZ bekeken in het kader van gedwongen terugkeer als alternatief voor opsluiting in een gesloten centrum. Het kan gaan om een meldingsplicht bij DVZ of de politie of een verplichte verblijfplaats die wordt opgelegd.  Wanneer duidelijk is dat dergelijke maatregelen niet volstaan, wordt overgegaan tot gedwongen terugkeer en opsluiting in een gesloten centrum.

De nieuwe wet zorgt ook voor de uitbreiding van de pool van escorteurs, om gedwongen uitwijzingen sneller te kunnen uitvoeren. Escortes zullen naast de politie en Frontex ook uitgevoerd kunnen worden door personeel van DVZ dat daartoe opgeleid wordt. De praktische uitwerking daarvan wordt momenteel voorbereid.

Blijf op de hoogte

Een voorbeeldfunctie: Verander de wereld, begin bij jezelf?

Er zijn van die weken waarin je je afvraagt: Hoe zijn we in hemelsnaam zo ver afgegleden? Want de voorbije week werd opnieuw pijnlijk duidelijk hoe hard en persoonlijk het politieke en publieke debat kan ontsporen.  

Procedure bij Raad van State door aannemer die niet werd geselecteerd zorgt voor vertraging van de werken aan de Antwerpse premetrotunnel

In antwoord op de vraag van Vlaams parlementslid Nicole de Moor (cd&v) over de sluiting van de premetrotunnel in 2026 en de gevolgen ervan voor de reizigers uit het Waasland, wist minister Annick De Ridder te melden dat er door één van de aannemers die niet geselecteerd was voor de aanbesteding van de werken aan de premetrotunnel een procedure bij Uiterst Dringende Noodzakelijkheid (UDN) had ingediend bij de Raad van State.

Cd&v vraagt duidelijke garanties bij nieuw Wapenhandeldecreet

“Vermijden dat straks Vlaamse technologie ingezet wordt tegen Europa”

Brussel, 18 december 2025 - Nooit eerder exporteerde Vlaanderen meer militaire goederen dan vandaag. Aan de vooravond van een nieuw Wapenhandeldecreet waarschuwt cd&v voor de risico’s van een te sterke versoepeling van de Vlaamse exportvoorwaarden voor wapenhandel. “Vlaanderen mag niet naïef zijn: als we niet willen dat onze innovatieve technologieën straks ingezet worden door regimes die het niet goed met ons voorhebben of die massaal de mensenrechten schenden, moeten we exact weten waar onze militaire goederen terechtkomen”, zegt Vlaams parlementslid Nicole de Moor. “Een nieuw Wapenhandeldecreet moet ons daarover garanties bieden: snellere en eenvoudigere wapenexport binnen Europa, duidelijke garanties nodig buiten Europa.”